De gouden bron: de bijbel in verzen van Vergilius
BRAM VAN DER VELDEN | In de vierde eeuw n. Chr. waagt een zekere Proba zich aan een kunststuk. Ze vat het Oude en Nieuwe Testament samen in een gedicht…
AMSTERDAM | Metamorfosen
van 06 – 02 – 2026 tot en met 25 – 05 – 2025 · Zo'n 2000 jaar geleden beschreef Ovidius in een groots gedicht onder de titel Metamorfosen een wereld vol…
De dichtende paus
MIEKE DE VOS | De dichtende paus is een vertaling van epigrammen uit de vierde eeuw van onze jaartelling met een zeer uitgebreide toelichting. Juist die toelichting maakt dit boek waardevol, want…
Nieuwe Testament met Joodse toelichtingen
HUBERT MOOIMAN | ‘Het meest gelezen boek ter wereld is niet noodzakelijk het best gelezen boek.’ Met deze woorden opende de Leidse hebraïst Jan Fokkelman in 1997 zijn Vertelkunst in de…
Leidraad door het labyrint
AMARANTH FEUTH | ‘Culturele lijm’, zo noemt Evelien Bracke de Grieks-Romeinse mythen die in de loop van onze geschiedenis zijn verteld en herverteld. Haar boek won de OIKOS publieksprijs 2025 en…
Hannibal & Gideon
CHRISTOPH PIEPER | De Vlaamse auteur Maarten Inghels treedt voor zijn ‘novelle’ betitelde (en bijzonder fraai vormgegeven) nieuwe boek in de voetsporen van Hannibal: hij wil te voet over de…
Medusa in de spiegel
ELSA LUCASSEN | Zoals het niemand ontgaan kan zijn dat de afgelopen jaren het aanbod aan mythologische hervertellingen, vaak vanuit vrouwelijk perspectief, explosief is gestegen, is het ook bijna niet…
Filosofisch gestemd
THIRZA VIS | Is het een goed idee om op je intuïtie te vertrouwen? Is er een verschil tussen een emotie en een gevoel? Hoeveel invloed hebben mensen eigenlijk op…
Venusval. Een archeologisch complot
B.J. SALVERDA | Na twee jaar wachten is nu eindelijk het vervolg op Roofkunst en Sluikwaar verschenen. Met dit derde en laatste deel van de Roofkunst-reeks sluit de recent gepensioneerde…
Het begon in Deventer
ERIK-JAN DROS | In 1374 opende boeteprediker Geert Grote zijn huis in Deventer voor zestien alleenstaande vrouwen. Het zou het eerste zusterhuis worden van de Moderne Devotie. Deze geestelijke beweging maakte…
LEIDEN | Discovering Ancient Egypt
van nu tot en met 15 – 03 – 2026 · De tentoonstelling Discovering Ancient Egypt is vanaf 2020 in twaalf steden in Japan, Zuid-Korea en Australië te zien geweest.…
De klassieke wereld voor beginners
LIEKE VINCENT | Wie keek naar marmeren godenbeelden in een museum of zich heeft afgevraagd waarom we nog steeds spreken van een ‘achilleshiel’, komt vroeg of laat terecht bij de…
Verre van evenwichtig
Van filosofische beproefbaarheid wordt niemand gelukkiger, leeft niemand langer, is geen verbetering van de kwaliteit van leven te verwachten. (pag. 107) MAARTEN VAN HOUTE | De in 2024 overleden filosoof…
Cadeaus. Klassieke wijsheid over geven en ontvangen
ADRIAAN DEMUYNCK | Het geven van geschenken is een oeroud menselijk verschijnsel, en gewoonten rond schenken kunnen veel vertellen over een cultuur. De bloemlezing Cadeaus werpt een blik op de…
Kijk niet om!
JACQUELINE KLOOSTER | Wat kun je van klassieke mythen leren? En hoe duid je je eigen levensverhalen? Het blijven fascinerende vragen. De hoofdpersoon van Kijk niet om!, de nieuwste roman…
Een oefening in leven
MICHIEL LEEZENBERG | Er is weer eens niet geluisterd naar Cornelis Verhoeven. Bij zijn vertaling van Seneca’s Brieven aan Lucilius waarschuwt die dat Seneca ‘vrijwel onleesbaar’ is wanneer we hem proberen te…
In staat van beleg
RENAAT MEESTERS | In staat van beleg biedt de eerste Nederlandse vertaling van het militaire handboek van een zekere Aeneas, over wie we bitter weinig met zekerheid weten. Hij wordt vermeld door…
Broersgedicht
LUUK HUITINK | In 2014 doken op papyrus aanzienlijke fragmenten op van twee nieuwe gedichten van Sappho. Het eerste daarvan kreeg van bewerker Dirk Obbink de titel Brothers Song, omdat…
Tweemaal Heraclitus
WIM NIJS | Heraclitus staat erom bekend te hebben verklaard dat je nooit twee keer in dezelfde rivier stapt. In dit geval is het echter zo dat de lezer effectief…
FOCHTELOO | Prenten van Peter Lazarov
van 07 – 09 – 2025 tot en met 23 – 11 – 2025 · De Griekse mythologie was voor vele jaren een grote inspiratiebron voor de Bulgaars-Nederlandse kunstenaar Peter…
Tussen de regels van de Reis-Heuchenis
SIWARD TACOMA | Dit boek is het product van een langdurige en intensieve omgang met een werkje uit de marges van het oeuvre van Pieter Corneliszoon Hooft. Zo’n vijftig jaar geleden fietste…
Homo mimeticus
BOB VAN VELTHOVEN | Het begrip mimese (μίμησις, nabootsing) zal menig lezer van dit blad misschien bekend voorkomen vanwege Plato’s problematisering van drama in de Staat, of Aristoteles’ theoretisering ervan in…
Alexander aan het einde van de wereld
LISANNE LEDEGANG | Waar haalt Alexander eigenlijk het predicaat ‘de Grote’ vandaan? In haar nieuwe boek Alexander aan het einde van de wereld betoogt Rachel Kousser, hoogleraar klassieke talen en kunstgeschiedenis aan…
Inleiding tot de islam
JOACHIM YESHAYA | De bestudering van de islam in de Lage Landen heeft zich in de loop van de twintigste eeuw en in toenemende mate in de eenentwintigste eeuw ontwikkeld tot een…
AMSTERDAM | Van glas, gemaakt in de oudheid
tot en met 01 – 03 – 2026 · Glas werd al in de 15e eeuw voor Christus in Egypte geproduceerd. Vele eeuwen later werden de eerste stappen naar massaproductie…
HAARLEM | De mannen van Michelangelo
van 15 – 10 – 2025 tot en met 25 – 01 – 2026 · Michelangelo Buonarroti (1475-1564) had een grote fascinatie voor het mannelijk lichaam. In bijna al zijn…
Justinianus: keizer, soldaat, heilige
JOHN THOLEN | Byzantiumkenner Peter Sarris schetst in zijn recente biografie Justinianus (482-565) als een gedreven of zelfs brute ‘uitvoerder van Gods plan’ (p. 116, 170), een scherpslijper met een…
Goden en halfgoden
DRIES DE CROM | Wie interesse heeft voor de antieke wereld, is doorgaans niet onbekend met de Feniciërs. Ze schonken ons het Griekse alfabet, dreven handel, koloniseerden het Middellandse Zeegebied en…
Niets dan dit
L.J. DEUSS | Classici kennen Piet Gerbrandy als docent laatantiek en middeleeuws Latijn aan de Universiteit van Amsterdam. In de klassieken geïnteresseerden ontmoeten hem als begenadigd vertaler, die in 2020 de…
Nunc etiam musis opus est…
NICHOLAS DE SUTTER | Jacob Hartman was geboren in een verkeerde eeuw. Zwelgend in nostalgie naar een verleden waarin zijn nobele voorgangers – “dichter-professoren” als Daniel Heinsius (1580-1655) – hun klassieke…
Brieven van een bejaard man
LOUIS VERRETH | De Italiaanse humanist Francesco Petrarca (1304-1374) is geen nobele onbekende in ons taalgebied. Zijn invloedrijke liefdespoëzie voor Laura, geschreven in het Italiaans, kent hier een lange vertaaltraditie. Maar…
Zo oud als de tijd
EVA DE RIDDER | Zo oud als de tijd begint met een geboorte en eindigt met een woedend afscheid van het leven, terwijl daartussen de mens zich in al zijn…
Seks in de Renaissance
ERIC BOOT | Het huwelijksleven van Vincenzo Gonzaga (1562-1612), hertog van Mantua, ging niet van een leien dakje. Op zijn eenentwintigste trouwde hij met de toen dertienjarige Margherita Farnese (1567-1643),…
De wereld van Clovis
Dit boek is een van de genomineerde titels voor de Homerusprijs 2025, die op 8 maart in het Textielmuseum te Tilburg werd uitgereikt. HUBERT MOOIMAN | In onze tijden van…
De Syrische prinsessen
CÉLINE EECKHOUT | ‘De dood, de dood, overal de dood’ vat de teneur samen van Smits’ nieuwe historische roman De Syrische prinsessen over het leven van één van de meest…
Plato van Athene
CHARLES HUPPERTS | Het is uitzonderlijk dat er een heel boek gewijd is aan de biografie van de Atheense filosoof Plato. Er zijn nauwelijks boeken over Plato verschenen die zijn leven…
Arachne en de imams
HUBERT MOOIMAN | Vele Nederlandse en Vlaamse classici en oudheidliefhebbers zullen David Rijser kennen van zijn boek Een telkens nieuwe oudheid, een indrukwekkende collectie essays waarin de oud-NKV-hoogleraar en huidige…
Zwerven langs de Limes
Dit boek is de winnende titel van de Homerusprijs 2025, die op 8 maart in het Textielmuseum te Tilburg werd uitgereikt. CHRISTIAN LAES | Hoe benoem je een boek dat…
Ave Caesar
JEF ABBEEL | De auteur van Ave Caesar, Johan De Ryck, is classicus en begint zijn boek met een pittige inleiding, waarin hij terecht kritiek uit op de mislukte pogingen…
Van Heemskerck naar Rome, en terug
IRIS DE SMALEN | Het is een buitengewone beleving, u waarschijnlijk wel bekend: het bewandelen van de wegen in Rome, omringd door sporen uit de oudheid. Er valt haast niet…
Zorg goed voor je ziel
Dit boek is een van de genomineerde titels voor de Homerusprijs 2025, die op 8 maart in het Textielmuseum te Tilburg werd uitgereikt. MARIJE DERKSEN | Kunnen vrouwen denken? En…
AMSTERDAM | Artus Quellinus
van 18 – 06 – 2025 tot en met 27 – 10 – 2025 · Als onderdeel van de viering van Amsterdam 750 zetten het Koninklijk Paleis Amsterdam en het…
LEIDEN | Dromen van Egypte
tot en met 31 – 08 – 2025 · Rond 1900 bloeide de interesse voor het oude Egypte op door nieuwe archeologische ontdekkingen en wetenschappelijk onderzoek. Gecombineerd met romantische droombeelden…
LEIDEN | Boven het maaiveld
tot en met 07 – 09 – 2025 · In de afgelopen 25 jaar zijn veel opvallende en spraakmakende objecten opgegraven in Nederland. Deze voorwerpen kunnen uniek zijn in hun…
Poëtische ooggetuigen van Beleg en Ontzet van Leiden (1574)
ARON OUWERKERK | Leiden viert feest! Als kroonjuweel op de jubileumviering van het Leids Ontzet (in 2024 precies 450 jaar geleden) vertaalde Piet Schrijvers een aantal unieke bronnen over de…
Laonikos Chalkokondyles en het einde van het Byzantijnse Rijk
BAUKJE VAN DEN BERG | Het jaar 1453 is de geschiedenis ingegaan als het jaar waarin de Osmaanse Turken onder leiding van Sultan Mehmed II de Byzantijnse hoofdstad Constantinopel veroverden. Hiermee…
Van huisje tot hashtag, van ossenkop tot apenstaart
WILLEMIJN WAAL | In deel drie van de Kleio-reeks Actuele Boeken over antieke cultuur beogen auteurs Martijn Jaspers en Toon van Hal een ruim publiek te laten kennismaken met de fascinerende…
Oidipous en Antigone
MIEKE DE VOS | Naast zijn monumentale vertaling van alle werken van Aischylos publiceerde Patrick Lateur in 2024 een nieuwe vertaling van drie tragedies van Sofokles. Het gaat om de bekende…
NIJMEGEN | Romeinse Waalschatten
tot en met 26/10/2025 · De rivier de Waal was onmisbaar voor de Romeinen. Het was een belangrijke handelsroute, verdedigingslinie, een bron van voedsel en plaats van aanbidding. De grillige…
VENLO & HEERLEN | Romeinse villa’s in Limburg
tot en met 11 – 05 – 2025 in Venlo; tot en met 04 – 01 – 2026 in Heerlen Tweeduizend jaar geleden stonden in Limburg honderden Romeinse villa’s, zoals de Romeinen…
De betovering van de ondergang
ERIC M. MOORMANN | Sinds 2021 heeft de van oorsprong Duitse archeoloog Gabriel Zuchtriegel de leiding over de opgravingen van Pompeji, een van de belangrijkste archeologische sites én doelen voor massatoerisme…
De Walnootboom van Ovidius
JOHN THOLEN | Regelmatig verschijnen de laatste jaren kleinere, onbekendere antieke teksten in vertaling. Deze keer is uitgeverij Primavera Pers hiervoor te prijzen met een verzorgde gedeeltelijk tweetalige uitgave. In…
Hellas hier!
REINHART CEULEMANS | In zijn literaire zelfhulpboek Hoe word ik een beroemd schrijver? geeft Ilja Leonard Pfeijffer dichters de wenk om vrije verzen te schrijven en niet voor vormvaste poëzie…
Tweemaal Rome
JOHN THOLEN | Twee recente publicaties over Rome presenteren zich als reisgids, maar daarmee zou je ze absoluut tekort doen. Sandrina Bokhorst schreef een indrukwekkend boekwerk met de enthousiasmerende en…
Asclepius: Geneeskunde en cultus
MICHIEL MEEUSEN | Een zieke of zwakke had in de Grieks-Romeinse Oudheid diverse keuzes in de zoektocht naar genezing en gezondheid. Niet enkel artsen maar ook magiërs, wonderbaarlijke genezers, handelaars…
Romeinse kruisiging
MARC VAN DEN SANDE | Ooit vertelde een medisch expert me dat, als men een man kruisigt zoals het Christusbeeld in de meeste kerken, de gekruisigde door de foute bevestiging…
Aischylos’ Tragedies
MIEKE DE VOS | De Vlaamse dichter en vertaler Patrick Lateur heeft een imposant oeuvre van vertalingen van klassieke poëzie op zijn naam staan, dat varieert van Pindaros en Homeros…
Statius: Rondom Rome en Napels
MIEKE DE VOS | In een postuum gepubliceerd gedicht roemde Publius Papinius Statius (cica 45-96 n.Chr.) zijn vader, dichter en leraar in de retorica te Napels, als een bevlogen docent. Zelfs…
Keizer van Rome
PIETRO ZACCARIA | Na meerdere succesvolle boeken over de Romeinse wereld, zoals Pompeii, SPQR en Twaalf keizers, brengt Mary Beard, classica en emerita hoogleraar aan de University of Cambridge, ons…
Het einde van het lied
L.J. DEUSS | ‘Chi regna, lo sai, non vive per sè’ (wie heerst, je weet het, leeft niet voor zichzelf), zingt het koor tot Elisabeth van Engeland in de slotscène…
De toekomst voltooid
NIELS KOOPMAN | Vergilius is een auteur die nog steeds wordt gelezen. Er zijn meerdere Nederlandse vertalingen verkrijgbaar van zijn werken en ook op school behoort Vergilius tot de meest…
Cicero: Wet en rechtvaardigheid
OLGA TELLEGEN-COUPERUS | Wet en rechtvaardigheid is de eerste Nederlandse vertaling van Cicero’s De legibus. Vertaler Maarten Klink wijt het ontbreken van een eerdere vertaling aan het kwade daglicht waarin…
Anaximander en de geboorte van het wetenschappelijke denken
MARTIJN JASPERS | Anaximander en de geboorte van het wetenschappelijke denken verscheen oorspronkelijk in het Frans (La naissance de la pensée scientifique. Anaximandre de Milet) en de eerste druk dateert…
Ouroboros — Odyssee 2.0
EVA DE RIDDER | Waar moet een zwerver naartoe die thuis zijn rust niet kan vinden? / Claes vertelt het in zijn nieuwste creatie voorhanden. / Ouroboros, of de slang…
Leven als stoïcijn. Of niet?
GIJS JONKERS | Dat een landelijke omgeving bevorderlijk is voor goede filosofische gesprekken weten we al meer dan tweeduizend jaar. Cicero ensceneerde ze op zijn landgoed in Tusculum, in zijn…
Romeinse redenaars
DRIES DE CROM | Cicero’s Brutus, ook wel bekend onder de titel De claris oratoribus (‘Beroemde redenaars’), is een in dialoogvorm geschreven geschiedenis van de Romeinse welsprekendheid. Grote delen lezen…
De generaals van Rome
MIEKE DE VOS | Oorlogvoering was een geliefd onderwerp bij Romeinse geschiedschrijvers, al wil dat niet zeggen dat ze er nauwkeurig verslag van deden. Bij het lezen van Livius is…
Oudheidkunde is een wetenschap
BRUNO MARIEN | Oudheidkunde is een wetenschap kijkt met een kritische maar begripvolle blik naar de oudheidkunde zoals deze wetenschap vandaag bedreven wordt. Lenderings werk begint met een overzicht van zes…
Hercules, de eerste superheld
MIRTE LIEBREGTS | Hercules. Eén van de bekendste namen uit de oudheid. Dit individu heeft vele latere schrijvers en artiesten geïnspireerd, mede door de rijke en levendige verhalen over het…
Abelard & Heloïse: Alleen maar woorden
WIM VERBAAL | Opnieuw is een van de beroemdste briefwisselingen uit de Europese geschiedenis in een vlot leesbaar Nederlands vertaald. De correspondentie tussen Petrus Abelard en Heloïse werd eerder vertaald…
Pax. Oorlog en vrede in het gouden tijdperk van Rome
KORNEEL VAN LOMMEL | In het laatste deel van zijn trilogie beschrijft Tom Holland het ‘gouden tijdperk’ van het Romeinse Rijk vanaf de dood van Nero tot en met de…
Pseudo-Cicero: Troost bij rouw
GEERT ROSKAM | In 45 v.Chr. klopte het noodlot wel erg grimmig op de deur van Cicero’s huis. De jaren daarvoor waren overigens ook al niet bepaald rooskleurig geweest. Op…
Nieuw denken met oude Grieken
GIJS JONKERS | ‘Filosofie dóén’ luidt de ondertitel van het boek dat, aldus de inleiding, bedoeld is voor mensen ‘die direct, zelf aan de slag willen met praktische filosofie in…
Milete: bakermat van de wetenschap
JEF ABBEEL | Milete was een Griekse havenstad in Klein-Azië, nu een ruïne. Van de 8ste tot 6de eeuw v.Chr. was het een centrum van wetenschap. Hans Dijkhuis toont in zijn…
Met Caesar op reis!
ROBERT NOUWEN | Naar aanleiding van de tentoonstelling Julius Caesar. Ik kwam, ik zag en ging ten onder in H’ART Museum Amsterdam publiceerde Tom Buijtendorp De Caesarroute. Gids voor Caesar…
Cynthia: een Romeinse romance
MIEKE DE VOS | De Romeinse dichter Propertius (circa 55-15 v.Chr.) debuteerde rond 28 v.Chr. met liefdesgedichten die bekend zijn geworden onder de titel Monobiblos. Letterlijk betekent dat één boek, of…
Dineren in Rome
SIWARD TACOMA | Culinaire archeologie, noemt Andreas Viestadt zijn werkwijze: aan de hand van een maaltijd behandelt hij de geschiedenis van Rome. Terwijl volgens geïnformeerde enthousiastelingen voor Rome een mensenleven niet…
Tirannenmoord. Van Caesar tot Hitler
Tirannenmoord lijkt te zijn voortgekomen uit een gevoel van urgentie bij de auteur over het huidige politieke klimaat. Anton van Hooff, voormalig hoofddocent Oude geschiedenis aan de Radboud Universiteit Nijmegen,…
De vele gezichten van Sicilië
Dit fraai verzorgde en gebonden boek bestaat uit vijftien tijdvakken, van ‘Grieken en Carthagers’ tot ‘Corruptie en geweld’. Die laatste titel heeft op elke periode van de Siciliaanse geschiedenis betrekking…
Ontluikend christendom. Cultuurgeschiedenis van een nieuwe religie in de Grieks-Romeinse wereld
Van oudsher is kennis van het gedachtegoed en de specifieke gebruiken en gedragingen van de christenen voor classici niet vanzelfsprekend, hoewel zij onderdeel uitmaakten van de klassieke wereld en onze…
De kosmos geschreven: een twaalfde-eeuws scheppingsverhaal
Piet Gerbrandy vertaalde eerder al het (vroeg) middeleeuwse Latijn van Boethius’ De consolatione philosophiae (in 2019) en Andreas Capellanus’ satirische verhandeling De amore (in 2013). De vertaling van de Cosmographia…
Gifmengsters, gladiatoren en geleerden. Mannen en vrouwen in het Romeinse Rijk
De drie G’s in de Nederlandse titel van het nieuwste boek van Philip Matyszak verwijzen naar een grote hit uit de vorige eeuw: Goden, graven en geleerden. Een roman over…
De vrouwen van Troje
Bij de inname van Troje zijn alle mannen gedood. Dat betreft ook de mannelijke kinderen, en bovendien zijn de zwangere vrouwen met een wrede speerstoot in de buik omgebracht om…
t/m 02-10-2022 – Cursus Honorum
Een integraal onderdeel van het La Roma della Repubblica-project is deze tentoonstelling, die zich richt op de openbare ambten van magistraten van het republikeinse tijdperk. De vertellers zijn vijf anonieme…
t/m 15-01-2023 – Imperium Romanum
Het Romeinse Rijk strekte zich uit over meer dan 40 hedendaagse landen. Overal zijn er nog zichtbare restanten van dat enorme Imperium. 15 jaar lang legde de Oostenrijkse fotograaf Alfred…
Verborgen levens, publieke figuren. Romeinse vrouwen buiten Rome
Het staat inmiddels buiten kijf dat vrouwen mee de loop van de geschiedenis in het Middellandse Zeegebied bepaalden. De ambitie om dit op een prominente manier ook zichtbaar te maken…
Vroegchristelijke Wijsheid
Kennis van God maakt kort van stof Met bovenstaande spreuk (nummer 430) benadrukt een ons onbekende Sextus nog maar eens dat wijsheid niet altijd tot lange teksten hoeft te leiden.…
Op weg naar vrijheid. Stoïcijnse teksten voor tijden van crisis
Onder de titel Op weg naar vrijheid heeft Lammert Kamphuis teksten van drie stoïcijnen (Seneca, Epictetus en Marcus Aurelius) thematisch gebundeld. Hij koos passages uit hun werken die leren hoe…
Vaste tentoonstelling – Romeinenwerkplaats
In de Romeinenwerkplaats maak je kennis met het leven in de Romeinse stad en het legerkamp. Noviomagus was de grootste stad van Romeins Nederland en lag op de plek van…
t/m 17-04-2022 – Het Mithras mysterie
In de voetsporen van de god Mithras toont het Koninklijk Museum van Mariemont de bezoeker een van de meest mysterieuze cultussen uit de Romeinse oudheid. Mithras, afkomstig uit Perzië, maar…
t/m 22-05-2022 – God op aarde: Keizer Domitianus
Een grote tentoonstelling over Domitianus, keizer van 81 tot 96 n.Chr. Er zijn kunstvoorwerpen uit vele musea te zien. Domitianus werd keizer op 29-jarige leeftijd. Zijn regeringsperiode geldt als een…
Vaste presentatie – Van Nijl tot Amstel
Sinds 15 september is het vernieuwde Allard Pierson open en ook is vanaf die datum Van Nijl tot Amstel te zien, een vaste presentatie die begint bij prehistorische jagers in…
